nl | en |
youtube twitter linkedin facebook instagram

Kwaliteitssprong OV < >

project

Kwaliteitssprong OV

plaats

Utrecht

opdrachtgever

  • Mott MacDonald
  • Gemeente en Provincie Utrecht

planteam

  • Gijs Wolfs
  • Laurien Korst
  • Leander Rispens
  • Ferdinando d’Alessio

ontwerp

2016

Breng via dit formulier iemand op de hoogte van dit project!

  • Dit veld is bedoeld voor validatiedoeleinden en moet niet worden gewijzigd.

Groeipijn
‘Te groot voor een servet, te klein voor het tafellaken.’ Dat was decennialang het motto in Utrecht als het ging over hoogwaardig openbaar vervoer in de stad. Maar de stad maakt inmiddels een groeispurt door en zet consequent in op binnenstedelijke verdichting. Dat verandert de zaak.

Groei en verdichting
Door de enorme groei van de stad, in combinatie met de keuze bínnen bestaand stedelijk gebied te verdichten, wordt een kwaliteitssprong in het openbaar vervoer mogelijk. Die kwaliteitssprong zit enerzijds in de vertramming van bestaande busbanen, anderzijds in het opvoeren van capaciteit van het systeem en de introductie van een logische lijnvoering. Het nieuwe openbaar vervoersconcept is in nauwe relatie met de ruimtelijke ontwikkelingsambities van de stad vormgegeven. De 2 nieuwe oost-west corridors lopen parallel met de grote huidige en toekomstige ontwikkelingslocaties van de stad. Ten westen van het centrum is dat het stationsgebied, het Jaarbeursterrein en de Kanaalzone. Aan de oostzijde zijn dat Rijnsweerd Noord en Zuid en de Uithof. Die zones worden bediend door twee assen: een ‘verbindende lijn’ tussen Nieuwegein en de Uithof met relatief grote halte-afstanden en een ‘ontsluitende lijn’ tussen Westraven en de Uithof, die eerder de karakteristiek heeft dat je op veel plekken kunt in- en uitstappen.

Bus wordt tram
Het huidige systeem, waarbij stads- en streekbussen in colonne door de historische binnenstad jakkeren, heeft zeer negatieve gevolgen voor de (be-)leefbaarheid van de stad. Door de vervanging van bus door tram kan de stad op een andere manier omgaan met haar openbare ruimte. De toch enigszins buitensporige claim van een 7 meter breed betonlint door de historische stad, maakt plaats voor tramrails verzonken in de gebakken klinkerbestrating of in het gras (buiten het centrum). De trams kunnen over grote trajecten ‘bovenleidingloos’ rijden waardoor de inpassing op kwetsbare plekken ingetogen en minimalistisch kan blijven. Voor de Neude betekent dit bijvoorbeeld dat de doorsnijding van de busbaan verdwijnt en het noordelijk en zuidelijk deel van het plein eindelijk weer één ruimtelijk geheel kunnen vormen. Het verder uitrollen van de traminfrastructuur biedt kansen voor de binnenstad en ontwikkeling van transferiumlocaties in de toekomst.

Stadsranden
Ook aan de randen van de stad biedt het vervoersconcept kansen, zoals de ontwikkeling van een multimodaal transferium Rijnsweerd. Het is de ideale transferlocatie voor bezoekers die vanaf knooppunt Rijnsweerd direct de auto kunnen parkeren en de tram of bus nemen naar de Uithof of de binnenstad. De monofunctionele kantoorlocatie kan doorgroeien naar een sterk verdicht gemengd stedelijk gebied met een hoge openbare ruimtekwaliteit (zonder auto’s). Rijnsweerd wordt op deze wijze ook een vanzelfsprekende stepping stone van het Utrecht Science Park richting de stad. Het duurzame vervoersconcept levert zo een positieve bijdrage aan een van de kernambities van Utrecht: healthy urban living.